(11-11-2010 - Maryse en Guido)
Niemand van jullie gelooft (werkelijk)
totdat hij voor zijn broeder wenst wat hij voor zichzelf wenst (Islam).
Onze priester Daniël leest in een viering met de groep de eerste revolutionaire preek van Jezus hier in Nazareth, die hoop geeft aan armen en zieken. Terwijl de rijken in die tijd dachten dat het koninkrijk Gods voor hen bestemd was. Verrassend, de oproep : “Dit is de hoogste plicht: doe niet aan anderen wat jezelf pijn zou doen en wens hen toe wat jezelf verlangt.” (Hindoeïsme). Deze oproep onstond ongeveer in dezelfde periode, toen oorlogen de volkeren teisterden, binnen wel vijftien godsdiensten. We bidden voor een toekomst voor de kinderen, luisteren naar de ander, authentieke en bezielende leiders voor dit land,…
We rijden door het land van Galilea naar de oude haven Akko.
Opvallend … overal bouwwerken, ook wegenbouw en hier ook groententeelt, door wie…voor wie? Immense velden, overal bevloeiïng : van waar moet het water blijven komen?
In de streek die we doorrijden werden veel dorpen vernield. De Palestijnen herdenken ieder jaar op 15 mei de Nakba (of catastrofe van 1948), door een symbolische terugkeer naar één van die dorpen. Er wordt nu een Israëlisch wetsvoorstel besproken over instellingen die zo’n viering financieel ondersteunen, die zouden aan banden worden gelegd.
Volgens de Israëlische wetgeving zouden Israëlische Arabieren (Palestijnen met Israëlisch staatsburgerschap) gelijke rechten moeten hebben als de Israëlische Joden. Toch zijn er duidelijke verschillen. Er zijn geen Palestijnse steden of dorpen bijgekomen. Grond werd vooral bij de Palestijnen geconfisceerd. Huwelijken met Palestijnen uit de bezette gebieden worden bemoeilijkt. Israëlische Arabieren mogen geen legerdienst doen, met als voordeel dat ze geen confrontatie moeten aangaan met hun Palestijnse broeders in de bezette gebieden, met als nadeel dat ze minder kansen hebben op werk…
De havenstad Akko getuigt van de vele bezettingen en een druk economisch leven. Het was een rijke Palestijnse stad. De oorspronkelijke bewoners werden verdreven en/of zijn gevlucht tijdens de Nakba. De huidige 30% Palestijnse bewoners komen vanuit de omliggende dorpen.
Tijdens de terugweg vertelt Brigitte over de visie en opzet van Broederlijk Delen en Pax Christi. De ultieme betrachting is rechtvaardige vrede in Israël en Palestina. Hun eisen zijn:
• Respect voor internationaal recht en voor mensenrechten;
• Beëindiging van de bezetting en de oprichting van de Palestijnse staat naast Israël;
• Respect voor de akkoorden tussen Israël en de EU, zoals het associatieakkoord.
De focus van Broederlijk Delen en Pax Christi is beleidsbeïnvloeding , sensibilisatie en educatie. Broederlijk Delen steunt ook projecten rond jongeren en cultuur in de Palestijnse gebieden en rond mensenrechten in Israël. De organisaties vertrekken vanuit de rechtenbenadering, die het respect voor het internationaal recht vooropstelt.Beide partijen moeten afzien van geweld tegen burgers. Israël heeft echter meer verantwoordelijkheden omdat het de controle heeft over de Palestijnse gebieden en moet zorgen voor de bescherming van alle burgers. Collectieve bestraffing van de hele Palestijnse bevolking in Gaza omwille van het geweld van de gewapende groeperingen mag niet.
Terug in Nazareth… heel druk, bussen toeristen vanuit alle hoeken van de wereld, schoolkinderen met rugzak, vrouwen gesluierd en niet, lange kleren, westerse kleren, mannen onderweg, allemaal mensen zoals jij en ik.
Dit land heeft mij vaak geraakt, maar geen moment dat ik mij onveilig voelde en toch kan er altijd ergens iets…
Na een bezoek aan de kathedraal en de soek in Nazareth, zetten we ons ‘s avonds terug samen. Het is hartverwarmend te horen hoe de vele ervaringen ieder van ons bewegen om thuis een bijdrage te leveren aan de sensibilisatie. Jullie horen nog van ons!
Vredespelrimage: eindigen in schoonheid(12-11-2010 - Denise en Dries )
Is het toevallig dat we onze laatste dag beginnen met een bezoek aan een Aquaduct in Caesarea, daterend uit de Romeinse tijd? Zoals nu in het Israëlisch-Palestijns conflict speelde water toen ook al een belangrijke rol. Het is maar een van de prestigieuze bouwwerken die de Romeinen er nagelaten hebben naast het amfitheater, de hippodroom en vele andere. Veronique vertelt over Petrus, die op bezoek gevraagd wordt bij Simon, de leerlooier. Bij God telt geen aanzien des persoons. Gods adem kan neerdalen over hen. Is het een droom, een utopie dat dit ooit realiteit wordt in het Israëlisch- Palestijns conflict?
We lunchen in een Kibboets in de buurt. Elisabeth vertelt ons over het leven in de Kibboets. Het patriotisme druipt eraf. Ze is fier dat haar zoon in het leger dient. Na de middag ontmoeten we Leora Garton, werkzaam bij Gisha, een partner van Broederlijk Delen. Gisha - Legal center for freedom of movement- werkt een vijftal jaren rond mensenrechten in de Gazastrook. Leora is een gedreven jonge vrouw die –al mag ze zelf in Gaza niet binnen- werkt aan meer bewegingsvrijheid voor Palestijnen, dit met alle legale middelen en met nieuwe media. Leora kijkt positief naar de toekomst.
We eindigen in schoonheid: bij een mooie zonsondergang wandelen we naar de oude stad van Jaffa. Het is er feeëriek, zeker in de artiestenwijk. Tijdens ons laatste avondmaal proeven we heerlijke mezze en verse vis. Tot op het laatste moment worden we geconfronteerd met bewegingsbeperking voor Palestijnen. De ober die ons bedient komt uit de Westoever en gaat eenmaal per maand naar zijn gezin, via wegen waar de muur nog niet voltooid is.
En nu zitten we hier in de luchthaven….klaar om terug te keren. Hopen indrukken wemelen ons door het hoofd… ervaringen die ons de keel toesnoeren en ook hoopvol zijn voor de toekomst.
- Muren, muren…..ze scheiden mensen. Negen meter hoog beton verhindert mensen om contacten te leggen, om toenadering te zoeken. Hallucinant!
- In het vluchtelingenkamp van Bethlehem houden ouders en kinderen na zestig jaar voor henzelf en hun kinderen de hoop levend om ooit terug te keren.
- Op de hoge muren rond het vluchtelingenkamp zijn de vroegere dorpen geschilderd met hun naam erbij. Maar deze dorpen zijn letterlijk van de kaart geveegd. Toen iemand van de groep vroeg aan een vader om op een wegenkaart hun vroegere dorp aan te wijzen, kon hij alleen een streek aanwijzen. De nieuwe kaarten zijn duidelijk, de dorpen bestaan niet meer.
- In Hebron gezien: naast de muur, in een verlaten straat is een hinkelperk geschilderd. Waar zijn de spelende kinderen?
- Jeruzalem, muren, oude en nieuwe; godsdiensten die ieder hun plaats opeisen. Christelijke denominaties met elk hun eigen heilig plekje…..gek toch voor een man die niet eens een steen had om……
- Breaking the Silence: het valt me op dat de Israëlische ex-militair die ons rondleidt ons bijna altijd toespreekt vlakbij een wachtpost,… ‘jonge Israëli luister a.u.b. mee, ik demoniseer niet jou, maar het immorele wat jij moet uitvoeren.’
- Hoop en toekomst in de getuigenis van iemand van ‘Parents’ Circle’, een Israëlische vader die een kind verloor door een bomaanslag, maar wie het lukt om zijn diep verdriet om te buigen in kracht om tegen de stroom in te roeien.
Dank je Brigitte, Veronique en Tamar voor jullie deskundige begeleiding. Dank lieve Israëli’s en Palestijnen en anderen die we mochten ontmoeten en met wie we in gesprek gingen.
Sjaloom, Salam, vrede
woensdag 17 november 2010
Voor wie foto's wil bekijken
http://picasaweb.google.com/114892085002303304415/IsraelVredespelgrimage?authkey=Gv1sRgCKHSx9y-se3yPQ&feat=email#
De fotoreeks van Francois Jacobs
De fotoreeks van Francois Jacobs
dinsdag 16 november 2010
Rich Wiles fototentoonstelling
Rich Wiles over Palestina:Van : 18/11/2010
Tot : 12/12/2010
[Website]
Organisatie: Fotografiemuseum ism Broederlijk Delen
Locatie: Fotografiemuseum
Gemeente: Antwerpen
Rich Wiles is een Britse fotograaf die reeds 6 jaar woont en werkt in het Lajee center - één van onze partnerorganisaties - in het Aïda vluchtelingenkamp in Bethlehem. Hij coordineert het project "Our Voice" dat Broederlijk Delen samen met de Europese Unie ondersteunt. Jongeren uit 6 vluchtelingenkampen verspreid over de Westelijke Jordaanoever werken samen aan een driemaandelijks magazine Our Voice dat bericht over het leven als vluchteling onder de aanhoudende bezetting.
Om het magazine te kunnen produceren krijgen de jongeren onderricht in journalistiek en fotografie maar ook in mensenrechten, internationaal humanitair recht, gendergelijkheid en dergelijke meer. Rich Wiles neemt naast de coordinatie ook de workshops fotografie op zich.
Recent schreef hij het boek « Behind the wall », dat verschillende generaties Palestijnse vluchtelingen laat getuigen over hun leven in het kamp, evenals hun herinneringen en dromen. Geen gewichtige politieke analyses, maar verhalen over het dagelijkse leven in de vluchtelingenkampen, waarin mensen centraal staan. Het boek kreeg lovende recenties van belangrijke historici en journalisten zoals o.a. Jonathan Cook en Ilan Pappe.
Daarnaast tourt Rich ook regelmatig door Europa met zijn foto’s, die een scherp en menselijk beeld schetsen van het leven in de Palestijnse vluchtelingenkampen. Met de steun van Broederlijk Delen zal het werk van Rich Wiles en de kinderen van Lajee van 18 november tot 12 december te zien zijn in de tentoonstelling "Our dreams & nightmares"in het Fotografiemuseum te Antwerpen.
Meer info over de fotografie van Rich Wiles is te vinden op www.richwiles.com/
Tot : 12/12/2010
[Website]
Organisatie: Fotografiemuseum ism Broederlijk Delen
Locatie: Fotografiemuseum
Gemeente: Antwerpen
Rich Wiles is een Britse fotograaf die reeds 6 jaar woont en werkt in het Lajee center - één van onze partnerorganisaties - in het Aïda vluchtelingenkamp in Bethlehem. Hij coordineert het project "Our Voice" dat Broederlijk Delen samen met de Europese Unie ondersteunt. Jongeren uit 6 vluchtelingenkampen verspreid over de Westelijke Jordaanoever werken samen aan een driemaandelijks magazine Our Voice dat bericht over het leven als vluchteling onder de aanhoudende bezetting.
Om het magazine te kunnen produceren krijgen de jongeren onderricht in journalistiek en fotografie maar ook in mensenrechten, internationaal humanitair recht, gendergelijkheid en dergelijke meer. Rich Wiles neemt naast de coordinatie ook de workshops fotografie op zich.
Recent schreef hij het boek « Behind the wall », dat verschillende generaties Palestijnse vluchtelingen laat getuigen over hun leven in het kamp, evenals hun herinneringen en dromen. Geen gewichtige politieke analyses, maar verhalen over het dagelijkse leven in de vluchtelingenkampen, waarin mensen centraal staan. Het boek kreeg lovende recenties van belangrijke historici en journalisten zoals o.a. Jonathan Cook en Ilan Pappe.
Daarnaast tourt Rich ook regelmatig door Europa met zijn foto’s, die een scherp en menselijk beeld schetsen van het leven in de Palestijnse vluchtelingenkampen. Met de steun van Broederlijk Delen zal het werk van Rich Wiles en de kinderen van Lajee van 18 november tot 12 december te zien zijn in de tentoonstelling "Our dreams & nightmares"in het Fotografiemuseum te Antwerpen.
Meer info over de fotografie van Rich Wiles is te vinden op www.richwiles.com/
maandag 15 november 2010
ga:Symphony nr 3 ‘Sorrowful songs’ van Henryk Gorecky op Youtube zoeken..
Levensloop
Opleiding
Górecki studeerde eerst muziek aan de Karol Szymanowski Muziekacademie Katowice (Pools: Akademia Muzyczna im. Karola Szymanowskiego w Katowicach) in Katowice compositie bij Bolesław Szabelski, een leerling van Karol Szymanowski. Hij debuteerde in 1958 bij het belangrijkste Poolse festival voor nieuwe muziek, de "Warschau Herfst", met zijn werk Epitafium, voor gemengd koor en ensemble. In het volgende jaar beleefde zijn 1e symfonie, voor strijkorkest haar première.
Successen
Lange tijd werd Górecki's werk overschaduwd door dat van Krzysztof Penderecki en Witold Lutosławski, maar in de jaren '60 kreeg Górecki een hele reeks van internationale onderscheidingen, waaronder de 1e prijs bij de Biënnale in Parijs en bij het Internationale Componisten Podium van de UNESCO.
Zijn doorbraak kwam met de Symfonie Nr. 3, "symfonią pieśni żałobnych", (Symfonie van treurliederen) die hij in opdracht van de Südwestfunk (voorganger van de huidige Südwestrundfunk) Baden-Baden schreef. De opname hiervan werd in een uitvoering met de London Sinfonietta, sopraan Dawn Upshaw en David Zinman (dirigent), een bestseller, en belandde zelfs in diverse hitparades.
Vanaf 1965 doceerde hij partituurspel en compositie aan zijn "Alma mater", de Karol Szymanowski Muziekacademie Katowice. In 1975 werd hij er rector magnificus en twee jaar later tot professor benoemd. In 1979 werd ter gelegenheid van het bezoek van Paus Johannes Paulus II in Krakau zijn psalm Beatus Vir uitgevoerd.
Stilistische ontwikkeling
Górecki begon eerst met dodecafonische werken, maar al spoedig ging hij over ook andere parameters zoals ritmiek en dynamiek reekstechnisch te organiseren. Om 1965 stopte hij met het seriële componeren en begon het muzikale materiaal tot zo weinig mogelijk elementen te beperken. Repetitieve structuren, eenvoudige reekstechnieken, de bezinning op volksmuzikale of geestelijke bronnen bestemden voortaan zijn werken. Het katholicisme is de basis van de meeste van zijn werken vanaf de jaren '70 en '80, werken die de tonaliteit weer brede ruimte geven.
Deze wending in zijn werk was verbonden met een voor een eigentijdse componist buitengewone populariteit. De traditie van de nationale Poolse muziek werd voor Górecki met de jaren steeds belangrijker. Werken als zijn Muzyka staropolska (Oude Poolse muziek) uit 1969 zijn de uitdrukking van deze verbondenheid met de traditie. Górecki was medegrondlegger van de Poolse School, samen met Krzysztof Penderecki.
Voor Nederland was het dirigent Reinbert de Leeuw die een lans brak voor de componist en diens werk op het programma zette. In een documentairereeks van regisseur Frank Scheffer is hiervan verslag gedaan.
In 1994 werd hij eredoctor van de Universiteit van Warschau, in 2000 van de Jagiellonische Universiteit, Krakau en in 2004 van de Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II in Lublin. Hij is ereburger van Rybnik.
Op 5 juni 2010 stond de wereldpremière van Symfonie nr. 4 door het Radio Filharmonisch Orkest o.l.v. Jaap van Zweden gepland. Door ziekte was de componist niet in staat om dit werk te voltooien.
Trivia
De Britse muziekgroep Lamb heeft een nummer dat 'Gorecki' is getiteld. De leadzangeres Louise Rhodes schreef het lied nadat ze was geïnspireerd door Symfonie Nr. 3 van de Poolse componist.
Composities
Werken voor orkest
Symfonieën
1959 Symfonia "1959" (Nr. 1), voor strijkorkest en slagwerk, op. 14
1972 Symfonia Nr. 2 "Kopernikowska", voor sopraan, bariton, gemengd koor en groot orkest, op. 31 - tekst: (Latijn) inclusief Psalm Nr. 145, 6, 135 (verse 7-9) en een uittreksel uit het boek I van "De revolutionibus orbium caelestium" van Nicolaas Copernicus
1976 Symfonia Nr. 3 "Symfonia pieśni żałosnych (Symfonie van treurliederen)", voor sopraan en groot orkest, op. 36 - tekst: inclusief 15e eeuwse klaagzang (lamentatie) van het Klooster van het Heilige Kruis (1e deel), de inscripties van een jonge gevangene in de muur van de cel in de Gestapo-gevangenis in Zakopane (2e deel) en een lied uit de regio Opole
[bewerken] Concerten voor solo-instrument(en) en orkest
1956 rev.1959 Piesni o radosci i rytmie (Liederen van vreugde en ritme), voor 2 piano's en kamerorkest, op. 7
1980 Koncert na klawesyn (Concert), voor klavecimbel en strijkorkest, op. 40
1992 Concerto-Cantata, voor dwarsfluit en orkest, op. 65
[bewerken] Andere werken voor orkest
1960 Scontri, voor orkest, op. 17
1963 Trzy utwory w dawnym stylu (Drie stukken in oude stijl), voor strijkorkest
1964 Choros I, voor strijkorkest, op. 20
1965 Refren (Refrein), voor orkest, op. 21
1969 Muzyka staropolska (Oude Poolse muziek), voor orkest, op. 24
1969 Canticuum graduum, voor orkest, op. 27
1973 Trzy tance (Drie dansen), voor orkest, op. 34
[bewerken] Missen, cantates en gewijde muziek
1971 Dwie piesni sakralne (Twee sacrale liederen), voor bariton solo en orkest, op. 30 - tekst: Marek Skwarnicki
1971 Dwie piesni sakralne (Twee sacrale liederen), voor bariton solo en piano, op. 30bis tekst: Marek Skwarnicki
1975 Amen, voor gemengd koor, op. 34
1979 Beatus Vir, psalm voor bariton solo, gemengd koor en groot orkest, op. 38 - Latijnse teksten, inclusief de Psalmen Nr. 142, 30, 37, 66 en 33 (opgedragen aan paus Johannes Paulus II)
1981 Miserere, voor groot gemengd koor, op. 44
1985 O Domina Nostra, meditaties over Onze lieve vrouw van Jasna Góra voor sopraan en orgel
[bewerken] Toneelwerken
[bewerken] Schouwspel
1959 Wieża samotności, incidentele muziek - tekst: Robert Ardrey, «Thunder Rock»
1959 Akwarium (1959), incidentele muziek - tekst: Andrzej Wydrzyński
[bewerken] Werken voor koren
1958 Epitafium, voor gemengd koor en instrumentaal ensemble, op. 12 - tekst: Julian Tuwim
1972 Euntes ibant et flebant, voor gemengd koor, op. 32 - Latijnse teksten uit de Psalmen Nr. 125, 6, 94
1972 Dwie piosenki (Twee liederen), voor koor met vier gelijke stemmen, op. 33 - tekst: Julian Tuwim
1979 Szeroka woda (Breed water), vijf folk songs voor gemengd koor, op. 39
1981 Wislo moja, Wislo szara, folk song voor gemengd koor, op. 46
1984 Kolysanki, voor gemengd koor, op. 49
1987 Totus Tuus, voor gemengd koor, op. 60
[bewerken] Vocale muziek
1954-1955/1995 Trzy pieśni do słów Marii Konopnickiej (Drie liederen na woorden van Maria Konopnickiej), voor zangstem en piano, op. 68
1956 Trzy piesni (Drie liederen), voor middenstem en piano, op. 3 - tekst: Juliusz Slowacki en Julian Tuwim
1.Do Matki (Aan de moeder)
2.Oda do wolnosci (Ode aan de vrijheid)
3.Ptak (Een vogel)
1960 Monologhi, voor sopraan en drie groepen van instrumenten, op. 16 - tekst: van de componist
1963 Genesis III: Monodramma, voor sopraan, 13 slagwerkers en zeven contrabassen, op. 19, Nr. 3
1971 Ad Matrem (Do Matki), voor sopraan solo, gemengd koor en orkest, op. 29 - tekst: van de componist
1990 Dobranoc (Goede nacht), voor sopraan, altfluit, piano en 3 tam-tam, op. 63
1996 Trzy fragmenty do słów Stanisława Wyspiańskiego (Drie fragmenten naar woorden van Stanisław Wyspiański), voor zangstem en piano, op. 69
[bewerken] Kamermuziek
1956 Variazioni, voor viool en piano, op. 4
1956 Quartettino, voor 2 dwarsfluiten, hobo en viool, op. 5
1956 Sonatina w jednej czesci (Sonatina in een beweging), voor viool en piano, op. 8
1957 Sonata na dwoje skrzypiec, voor twee violen, op. 10
1957 Concerto, voor vijf instrumenten en strijkkwartet, op. 11
1962 Genesis I: Elementi, voor drie strijkers, op. 19, Nr. 1
1962 Genesis II: Canti strumentali, voor vijftien uitvoerenden, op. 19, Nr. 2
1967 Muzyczka II, voor 4 trompetten, 4 trombones, 2 piano's en 5 slagwerkers, op. 23
1967 Muzyczka III, voor altviolen (tenminste 3), op. 25
1970 Muzyczka IV "Koncert puzonowy" (Concert), voor trombone, klarinet, cello en piano, op. 28
1977 Trzy male utworki (Drie kleine stukken), voor viool en piano, op. 37
1984 Recitatives en Ariosos "Lerchenmusik", voor klarinet, cello en piano, op. 53
1986-1990 Dla Ciebie, Anne-Lill (Voor jouw, Anne-Lill), voor dwarsfluit en piano, op. 58
1987 Aria, opera scène voor tuba, piano, tam-tam en grote trom, op. 59
1988 Juz sie zmierzcha Muzyka na kwartet smyczkowy (I Kwartet Smyczkowy) - (Strijkkwartet Nr. 1), op. 62
1992 Quasi una Fantasia (Strijkkwartet Nr. 2), op. 64
1993 Kleines Requiem fur eine Polka, voor piano en 13 instrumenten, op. 66
1993-1995/2005 Strijkkwartet Nr. 3 ...pieśni śpiewają, op. 67
1997 Kleine Phantasie, voor viool en piano, op. 73
[bewerken] Werken voor orgel
1968 Cantata, op. 26
[bewerken] Werken voor piano
1955 4 Preludes, op. 1
1956-1990 Sonata No. 1, op. 6
1959 Piec utworow (Vijf stukken), voor twee piano's, op. 13
[bewerken] Filmmuziek
1960 Papierowa laleczka
1969 Jędrek
[bewerken] Bibliografie
Bernard Jacobson: A Polish Renaissance (20th Century Composers), London: Phaidon Press LImited, 1996, 240 p., ISBN 978-0-714-83251-7
Stewart Gordon: A History of Keyboard Literature. Music for the Piano and its Forerunners, New York: Schirmer Books, 1996, 566 p., ISBN 978-0-534-25197-0
Jacques-Emmanuel Fousnaquer, Christian Leble, Claude Glayman: Musiciens de notre temps depuis 1945, Paris: Editions Plume, 1992, 542 p., ISBN 2-908034-32-8
Franco Rossi, Michele Girardi: Il teatro la Fenici : chronologia degli spettacoli 1938-1991, Venezia: Albrizzi Editore, 1992, 650 p., ISBN 88 317 5509 9
Hanns-Werner Heister, Walter-Wolfgang Sparrer: Komponisten der Gegenwart, Edition Text & Kritik, München, 1992, ISBN 978-3-88377-930-0
Brian Morton, Pamela Collins: Contemporary composers, Chicago: St. James Press, 1992, 1019 p., ISBN 1558620850
James L. Limbacher. H. Stephen Wright: Keeping score : film and television music, 1980-1988 - (with additional coverage of 1921-1979), Metuchen, N.J.: Scarecrow Press, 1991. 928 p., ISBN 978-0-8108-2453-9
Irina Lasoff, Lidia Rappoport-Gelfand: Musical life in Poland. The postwar years 1945-1977, New York: Gordon and Breach, 1991, 248 p.
Wanda Holewik: Solowe partie wokalne w urworach wokalno-instrumentalnych Henryka Mikolaja Goreckiego, Zeszyty Naukowe. Akademia Muzyczna we Wroclawiu. 42 (1986), pp. 113-128.
Marek Podhajski: Zamecanija o kompozitorskom stile G.M. Gureckogo, The Music Work. Brno 1985. pp. 181-189.
Malgorzata Gasiorowska: Czas zatrzymany Henryka Goreckiego, Ruch Muzyczny. 27 (1983), Nr. 25, S. 3-4.
Krzysztof Droba: Slowo w muzyce Goreckiego, Ruch Muzyczny. 25 (1981), Nr. 22, S. 3-4.
Krzysztof Droba: Wielkosc : dziwnolsc (De Grote en de eigenaardigheid: de 3e symfonie en het klavecimbelconcert van Henryk Mikolaj Gorecki), Ruch Muzyczny. 24 (1980), Nr. 10, S. 7-8.
[bewerken] Externe link
(en) Biografie en werklijst
Titelbeschrijvingen in de bladmuziekcatalogus van de Muziekbibliotheek van de Omroep
TV-registratie van een uitvoering van de Derde Symfonie
Opleiding
Górecki studeerde eerst muziek aan de Karol Szymanowski Muziekacademie Katowice (Pools: Akademia Muzyczna im. Karola Szymanowskiego w Katowicach) in Katowice compositie bij Bolesław Szabelski, een leerling van Karol Szymanowski. Hij debuteerde in 1958 bij het belangrijkste Poolse festival voor nieuwe muziek, de "Warschau Herfst", met zijn werk Epitafium, voor gemengd koor en ensemble. In het volgende jaar beleefde zijn 1e symfonie, voor strijkorkest haar première.
Successen
Lange tijd werd Górecki's werk overschaduwd door dat van Krzysztof Penderecki en Witold Lutosławski, maar in de jaren '60 kreeg Górecki een hele reeks van internationale onderscheidingen, waaronder de 1e prijs bij de Biënnale in Parijs en bij het Internationale Componisten Podium van de UNESCO.
Zijn doorbraak kwam met de Symfonie Nr. 3, "symfonią pieśni żałobnych", (Symfonie van treurliederen) die hij in opdracht van de Südwestfunk (voorganger van de huidige Südwestrundfunk) Baden-Baden schreef. De opname hiervan werd in een uitvoering met de London Sinfonietta, sopraan Dawn Upshaw en David Zinman (dirigent), een bestseller, en belandde zelfs in diverse hitparades.
Vanaf 1965 doceerde hij partituurspel en compositie aan zijn "Alma mater", de Karol Szymanowski Muziekacademie Katowice. In 1975 werd hij er rector magnificus en twee jaar later tot professor benoemd. In 1979 werd ter gelegenheid van het bezoek van Paus Johannes Paulus II in Krakau zijn psalm Beatus Vir uitgevoerd.
Stilistische ontwikkeling
Górecki begon eerst met dodecafonische werken, maar al spoedig ging hij over ook andere parameters zoals ritmiek en dynamiek reekstechnisch te organiseren. Om 1965 stopte hij met het seriële componeren en begon het muzikale materiaal tot zo weinig mogelijk elementen te beperken. Repetitieve structuren, eenvoudige reekstechnieken, de bezinning op volksmuzikale of geestelijke bronnen bestemden voortaan zijn werken. Het katholicisme is de basis van de meeste van zijn werken vanaf de jaren '70 en '80, werken die de tonaliteit weer brede ruimte geven.
Deze wending in zijn werk was verbonden met een voor een eigentijdse componist buitengewone populariteit. De traditie van de nationale Poolse muziek werd voor Górecki met de jaren steeds belangrijker. Werken als zijn Muzyka staropolska (Oude Poolse muziek) uit 1969 zijn de uitdrukking van deze verbondenheid met de traditie. Górecki was medegrondlegger van de Poolse School, samen met Krzysztof Penderecki.
Voor Nederland was het dirigent Reinbert de Leeuw die een lans brak voor de componist en diens werk op het programma zette. In een documentairereeks van regisseur Frank Scheffer is hiervan verslag gedaan.
In 1994 werd hij eredoctor van de Universiteit van Warschau, in 2000 van de Jagiellonische Universiteit, Krakau en in 2004 van de Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II in Lublin. Hij is ereburger van Rybnik.
Op 5 juni 2010 stond de wereldpremière van Symfonie nr. 4 door het Radio Filharmonisch Orkest o.l.v. Jaap van Zweden gepland. Door ziekte was de componist niet in staat om dit werk te voltooien.
Trivia
De Britse muziekgroep Lamb heeft een nummer dat 'Gorecki' is getiteld. De leadzangeres Louise Rhodes schreef het lied nadat ze was geïnspireerd door Symfonie Nr. 3 van de Poolse componist.
Composities
Werken voor orkest
Symfonieën
1959 Symfonia "1959" (Nr. 1), voor strijkorkest en slagwerk, op. 14
1972 Symfonia Nr. 2 "Kopernikowska", voor sopraan, bariton, gemengd koor en groot orkest, op. 31 - tekst: (Latijn) inclusief Psalm Nr. 145, 6, 135 (verse 7-9) en een uittreksel uit het boek I van "De revolutionibus orbium caelestium" van Nicolaas Copernicus
1976 Symfonia Nr. 3 "Symfonia pieśni żałosnych (Symfonie van treurliederen)", voor sopraan en groot orkest, op. 36 - tekst: inclusief 15e eeuwse klaagzang (lamentatie) van het Klooster van het Heilige Kruis (1e deel), de inscripties van een jonge gevangene in de muur van de cel in de Gestapo-gevangenis in Zakopane (2e deel) en een lied uit de regio Opole
[bewerken] Concerten voor solo-instrument(en) en orkest
1956 rev.1959 Piesni o radosci i rytmie (Liederen van vreugde en ritme), voor 2 piano's en kamerorkest, op. 7
1980 Koncert na klawesyn (Concert), voor klavecimbel en strijkorkest, op. 40
1992 Concerto-Cantata, voor dwarsfluit en orkest, op. 65
[bewerken] Andere werken voor orkest
1960 Scontri, voor orkest, op. 17
1963 Trzy utwory w dawnym stylu (Drie stukken in oude stijl), voor strijkorkest
1964 Choros I, voor strijkorkest, op. 20
1965 Refren (Refrein), voor orkest, op. 21
1969 Muzyka staropolska (Oude Poolse muziek), voor orkest, op. 24
1969 Canticuum graduum, voor orkest, op. 27
1973 Trzy tance (Drie dansen), voor orkest, op. 34
[bewerken] Missen, cantates en gewijde muziek
1971 Dwie piesni sakralne (Twee sacrale liederen), voor bariton solo en orkest, op. 30 - tekst: Marek Skwarnicki
1971 Dwie piesni sakralne (Twee sacrale liederen), voor bariton solo en piano, op. 30bis tekst: Marek Skwarnicki
1975 Amen, voor gemengd koor, op. 34
1979 Beatus Vir, psalm voor bariton solo, gemengd koor en groot orkest, op. 38 - Latijnse teksten, inclusief de Psalmen Nr. 142, 30, 37, 66 en 33 (opgedragen aan paus Johannes Paulus II)
1981 Miserere, voor groot gemengd koor, op. 44
1985 O Domina Nostra, meditaties over Onze lieve vrouw van Jasna Góra voor sopraan en orgel
[bewerken] Toneelwerken
[bewerken] Schouwspel
1959 Wieża samotności, incidentele muziek - tekst: Robert Ardrey, «Thunder Rock»
1959 Akwarium (1959), incidentele muziek - tekst: Andrzej Wydrzyński
[bewerken] Werken voor koren
1958 Epitafium, voor gemengd koor en instrumentaal ensemble, op. 12 - tekst: Julian Tuwim
1972 Euntes ibant et flebant, voor gemengd koor, op. 32 - Latijnse teksten uit de Psalmen Nr. 125, 6, 94
1972 Dwie piosenki (Twee liederen), voor koor met vier gelijke stemmen, op. 33 - tekst: Julian Tuwim
1979 Szeroka woda (Breed water), vijf folk songs voor gemengd koor, op. 39
1981 Wislo moja, Wislo szara, folk song voor gemengd koor, op. 46
1984 Kolysanki, voor gemengd koor, op. 49
1987 Totus Tuus, voor gemengd koor, op. 60
[bewerken] Vocale muziek
1954-1955/1995 Trzy pieśni do słów Marii Konopnickiej (Drie liederen na woorden van Maria Konopnickiej), voor zangstem en piano, op. 68
1956 Trzy piesni (Drie liederen), voor middenstem en piano, op. 3 - tekst: Juliusz Slowacki en Julian Tuwim
1.Do Matki (Aan de moeder)
2.Oda do wolnosci (Ode aan de vrijheid)
3.Ptak (Een vogel)
1960 Monologhi, voor sopraan en drie groepen van instrumenten, op. 16 - tekst: van de componist
1963 Genesis III: Monodramma, voor sopraan, 13 slagwerkers en zeven contrabassen, op. 19, Nr. 3
1971 Ad Matrem (Do Matki), voor sopraan solo, gemengd koor en orkest, op. 29 - tekst: van de componist
1990 Dobranoc (Goede nacht), voor sopraan, altfluit, piano en 3 tam-tam, op. 63
1996 Trzy fragmenty do słów Stanisława Wyspiańskiego (Drie fragmenten naar woorden van Stanisław Wyspiański), voor zangstem en piano, op. 69
[bewerken] Kamermuziek
1956 Variazioni, voor viool en piano, op. 4
1956 Quartettino, voor 2 dwarsfluiten, hobo en viool, op. 5
1956 Sonatina w jednej czesci (Sonatina in een beweging), voor viool en piano, op. 8
1957 Sonata na dwoje skrzypiec, voor twee violen, op. 10
1957 Concerto, voor vijf instrumenten en strijkkwartet, op. 11
1962 Genesis I: Elementi, voor drie strijkers, op. 19, Nr. 1
1962 Genesis II: Canti strumentali, voor vijftien uitvoerenden, op. 19, Nr. 2
1967 Muzyczka II, voor 4 trompetten, 4 trombones, 2 piano's en 5 slagwerkers, op. 23
1967 Muzyczka III, voor altviolen (tenminste 3), op. 25
1970 Muzyczka IV "Koncert puzonowy" (Concert), voor trombone, klarinet, cello en piano, op. 28
1977 Trzy male utworki (Drie kleine stukken), voor viool en piano, op. 37
1984 Recitatives en Ariosos "Lerchenmusik", voor klarinet, cello en piano, op. 53
1986-1990 Dla Ciebie, Anne-Lill (Voor jouw, Anne-Lill), voor dwarsfluit en piano, op. 58
1987 Aria, opera scène voor tuba, piano, tam-tam en grote trom, op. 59
1988 Juz sie zmierzcha Muzyka na kwartet smyczkowy (I Kwartet Smyczkowy) - (Strijkkwartet Nr. 1), op. 62
1992 Quasi una Fantasia (Strijkkwartet Nr. 2), op. 64
1993 Kleines Requiem fur eine Polka, voor piano en 13 instrumenten, op. 66
1993-1995/2005 Strijkkwartet Nr. 3 ...pieśni śpiewają, op. 67
1997 Kleine Phantasie, voor viool en piano, op. 73
[bewerken] Werken voor orgel
1968 Cantata, op. 26
[bewerken] Werken voor piano
1955 4 Preludes, op. 1
1956-1990 Sonata No. 1, op. 6
1959 Piec utworow (Vijf stukken), voor twee piano's, op. 13
[bewerken] Filmmuziek
1960 Papierowa laleczka
1969 Jędrek
[bewerken] Bibliografie
Bernard Jacobson: A Polish Renaissance (20th Century Composers), London: Phaidon Press LImited, 1996, 240 p., ISBN 978-0-714-83251-7
Stewart Gordon: A History of Keyboard Literature. Music for the Piano and its Forerunners, New York: Schirmer Books, 1996, 566 p., ISBN 978-0-534-25197-0
Jacques-Emmanuel Fousnaquer, Christian Leble, Claude Glayman: Musiciens de notre temps depuis 1945, Paris: Editions Plume, 1992, 542 p., ISBN 2-908034-32-8
Franco Rossi, Michele Girardi: Il teatro la Fenici : chronologia degli spettacoli 1938-1991, Venezia: Albrizzi Editore, 1992, 650 p., ISBN 88 317 5509 9
Hanns-Werner Heister, Walter-Wolfgang Sparrer: Komponisten der Gegenwart, Edition Text & Kritik, München, 1992, ISBN 978-3-88377-930-0
Brian Morton, Pamela Collins: Contemporary composers, Chicago: St. James Press, 1992, 1019 p., ISBN 1558620850
James L. Limbacher. H. Stephen Wright: Keeping score : film and television music, 1980-1988 - (with additional coverage of 1921-1979), Metuchen, N.J.: Scarecrow Press, 1991. 928 p., ISBN 978-0-8108-2453-9
Irina Lasoff, Lidia Rappoport-Gelfand: Musical life in Poland. The postwar years 1945-1977, New York: Gordon and Breach, 1991, 248 p.
Wanda Holewik: Solowe partie wokalne w urworach wokalno-instrumentalnych Henryka Mikolaja Goreckiego, Zeszyty Naukowe. Akademia Muzyczna we Wroclawiu. 42 (1986), pp. 113-128.
Marek Podhajski: Zamecanija o kompozitorskom stile G.M. Gureckogo, The Music Work. Brno 1985. pp. 181-189.
Malgorzata Gasiorowska: Czas zatrzymany Henryka Goreckiego, Ruch Muzyczny. 27 (1983), Nr. 25, S. 3-4.
Krzysztof Droba: Slowo w muzyce Goreckiego, Ruch Muzyczny. 25 (1981), Nr. 22, S. 3-4.
Krzysztof Droba: Wielkosc : dziwnolsc (De Grote en de eigenaardigheid: de 3e symfonie en het klavecimbelconcert van Henryk Mikolaj Gorecki), Ruch Muzyczny. 24 (1980), Nr. 10, S. 7-8.
[bewerken] Externe link
(en) Biografie en werklijst
Titelbeschrijvingen in de bladmuziekcatalogus van de Muziekbibliotheek van de Omroep
TV-registratie van een uitvoering van de Derde Symfonie
Israël krijgt lekkers voor bouwstop
DS maandag 15 november 2010
Benjamin Netanyahu.rtr © POOL
BRUSSEL - De Israëlische regering aanvaardt wellicht een voorstel van de VS voor een nieuwe bouwstop op de Westoever, in ruil voor een reeks garanties van Washington.
Sinds Israël op 26september de bouw van nieuwe woningen in joodse nederzettingen op de Westoever hervatte, liggen de onderhandelingen tussen Israël en de Palestijnen over een eventueel vredesakkoord stil. Een tegenslag voor de Amerikaanse diplomatie, die er met veel moeite in geslaagd was om de twee partijen vanaf 2september aan tafel te krijgen.
Om de impasse te doorbreken, heeft Washington een nieuw aanbod gedaan aan de Israëlische premier Benjamin Netanyahu, die vorige week op bezoek was in de VS. Het gaat om een mondeling aanbod, waarvan de grote lijnen er zo uitzien volgens de Israëlische media:
Israël verbindt er zich toe om 90dagen lang de bouw van nieuwe woningen te bevriezen op de Westelijke Jordaanoever, ook van huizen die men na 26 september is beginnen bouwen. Net als bij het vorige moratorium, slaat de bouwstop niet op Oost-Jeruzalem. Die kwestie ligt zeer gevoelig voor de Palestijnen, die Oost-Jeruzalem zien als de hoofdstad van een toekomstige Palestijnse staat.
Washington verbindt er zich toe om niet meer aan te dringen op een verlenging van het moratorium -verondersteld dat het er komt.
De Amerikaanse regering zal bij het Congres aandringen op de levering aan Israël van 20 F-35 gevechtsvliegtuigen, ter waarde van 3miljard dollar.
Washington verbindt er zich toe om binnen de VN-Veiligheidsraad en andere internationale organisaties resoluties tegen te houden die kritisch zijn voor Israël. De VS zullen ook een eventuele eenzijdige uitroeping binnen de VN door de Palestijnen van hun onafhankelijkheid tegenhouden.
De Israëlische premier Netanyahu legde het voorstel gisteren voor aan zijn regering. Het initiatief zorgde meteen voor spanningen.
Vier ministers van zijn eigen Likoed-partij spraken zich uit tegen een nieuw moratorium. Vicepremier Silvan Shalom sprak van een 'strategische vergissing' om diplomatieke steun van de VS afhankelijk te maken van een nieuwe bouwstop op de Westoever. 'Gezien de speciale relaties tussen onze landen, zou dat een vanzelfsprekendheid moeten zijn', aldus Shalom. De vicepremier betoogde dat een nieuwe bouwstop van drie maanden 'ondraaglijke druk zal zetten op ons om een beslissing te nemen over onze permanente grenzen'.
De voorzitter van de religieuze Shas-partij, Eli Yishai, vindt dat president Barack Obama in een brief moet bevestigen dat er in Oost-Jeruzalem voortgebouwd kan worden en dat er na de 90dagen overal zonder beperkingen gebouwd kan worden. De socialistische Arbeidspartij verdedigde dan weer het aanbod. Het zag er gisterenavond naar uit dat een meerderheid binnen de regering zou instemmen.
Voor de Palestijnen gaat een moratorium dat enkel slaat op de Westoever, niet ver genoeg. Een woordvoerder van de Palestijnse president Mahmoud Abbas herinnerde eraan dat er pas van een hervatting van onderhandelingen sprake kan zijn na een 'globale bevriezing', ook in Oost-Jeruzalem.
(bar)
Benjamin Netanyahu.rtr © POOL
BRUSSEL - De Israëlische regering aanvaardt wellicht een voorstel van de VS voor een nieuwe bouwstop op de Westoever, in ruil voor een reeks garanties van Washington.
Sinds Israël op 26september de bouw van nieuwe woningen in joodse nederzettingen op de Westoever hervatte, liggen de onderhandelingen tussen Israël en de Palestijnen over een eventueel vredesakkoord stil. Een tegenslag voor de Amerikaanse diplomatie, die er met veel moeite in geslaagd was om de twee partijen vanaf 2september aan tafel te krijgen.
Om de impasse te doorbreken, heeft Washington een nieuw aanbod gedaan aan de Israëlische premier Benjamin Netanyahu, die vorige week op bezoek was in de VS. Het gaat om een mondeling aanbod, waarvan de grote lijnen er zo uitzien volgens de Israëlische media:
Israël verbindt er zich toe om 90dagen lang de bouw van nieuwe woningen te bevriezen op de Westelijke Jordaanoever, ook van huizen die men na 26 september is beginnen bouwen. Net als bij het vorige moratorium, slaat de bouwstop niet op Oost-Jeruzalem. Die kwestie ligt zeer gevoelig voor de Palestijnen, die Oost-Jeruzalem zien als de hoofdstad van een toekomstige Palestijnse staat.
Washington verbindt er zich toe om niet meer aan te dringen op een verlenging van het moratorium -verondersteld dat het er komt.
De Amerikaanse regering zal bij het Congres aandringen op de levering aan Israël van 20 F-35 gevechtsvliegtuigen, ter waarde van 3miljard dollar.
Washington verbindt er zich toe om binnen de VN-Veiligheidsraad en andere internationale organisaties resoluties tegen te houden die kritisch zijn voor Israël. De VS zullen ook een eventuele eenzijdige uitroeping binnen de VN door de Palestijnen van hun onafhankelijkheid tegenhouden.
De Israëlische premier Netanyahu legde het voorstel gisteren voor aan zijn regering. Het initiatief zorgde meteen voor spanningen.
Vier ministers van zijn eigen Likoed-partij spraken zich uit tegen een nieuw moratorium. Vicepremier Silvan Shalom sprak van een 'strategische vergissing' om diplomatieke steun van de VS afhankelijk te maken van een nieuwe bouwstop op de Westoever. 'Gezien de speciale relaties tussen onze landen, zou dat een vanzelfsprekendheid moeten zijn', aldus Shalom. De vicepremier betoogde dat een nieuwe bouwstop van drie maanden 'ondraaglijke druk zal zetten op ons om een beslissing te nemen over onze permanente grenzen'.
De voorzitter van de religieuze Shas-partij, Eli Yishai, vindt dat president Barack Obama in een brief moet bevestigen dat er in Oost-Jeruzalem voortgebouwd kan worden en dat er na de 90dagen overal zonder beperkingen gebouwd kan worden. De socialistische Arbeidspartij verdedigde dan weer het aanbod. Het zag er gisterenavond naar uit dat een meerderheid binnen de regering zou instemmen.
Voor de Palestijnen gaat een moratorium dat enkel slaat op de Westoever, niet ver genoeg. Een woordvoerder van de Palestijnse president Mahmoud Abbas herinnerde eraan dat er pas van een hervatting van onderhandelingen sprake kan zijn na een 'globale bevriezing', ook in Oost-Jeruzalem.
(bar)
zondag 14 november 2010
Die Entführung aus dem Serail, Mozart, Première in Gent, afsluiter van mijn reis?
Norman Issa acteerde vanavond schitterend Bassa Selim, de uiteindelijk barmhartige Passcha die de gevangenen vrijlaat. Echte grote liefde laat de geliefde de echte liefde in vrijheid volgen. In de opera krijg je de Ottomaanse Turken die gevangenen gijzelen, maar voorbij het oorlogsdenken van Osmin de vizier (letterlijk, hij houdt iedereen in het militaire vizier en voert terreur als basis van zijn macht op...)neemt de Bassa Selim het echte leiderschap voor zijn rekening. Op reis was in de Soeks het al duidelijk, de Palestijnen verlangen naar zo'n echte leiders... En zouden zo'n echte Israëlische leiders ook niet het verschil kunnen maken? In zijn thuis land Israël is Issa een beroemd acteur en regisseur. Ik herinner me de film "The Syrian Bride", knappe wereldcinema die ook op reis ter sprake kwam. De Druzische meisjes in de door Israël bezette Golan maken het nog elke dag mee. Voeg met mijn reisgroeten Shefaa Abu Jabal toe op je facebook account in je zit meteen middenin het verhaal in zijn volle schrijnende actualiteit. Zou Mozart kunnen vermoeden hoe sterk zijn opera vanavond op mij inwerkte. Ik moet alweer alleen nog eens de rollen wisselen. Wrede Ottomaanse Passcha's en Israëlische krijgsheren hebben diep in hun hart, voorbij alle militaire jargon dezelfde diepmenselijke droom waartoe het Allah ou Akkbar, het Allelujah Jahweh, God zij geloofd
toe oproept. De goddelijke liefde die geen beslag legt, maar vrije keuze geeft... geen gedwongen verkrachting van mensen en land, maar vrije en verantwoordelijke liefde voor elkaar en elkaars eretz tova. Dan komt de hemel op aarde en raakt de aarde de hemel op de wijze van een Mozartiaans kwartet waarin diepmenselijke waarden triomferen. Slaap lekker.
http://www.vlaamseopera.be/Productions/Production.aspx?pageid=17&genre=1&ProductionId=911 voor de site van Die Entfürung aus dem Serail met Norman Issa
zie http://www.imdb.com/title/tt0423310/ voor info over The Syrian Bride
toe oproept. De goddelijke liefde die geen beslag legt, maar vrije keuze geeft... geen gedwongen verkrachting van mensen en land, maar vrije en verantwoordelijke liefde voor elkaar en elkaars eretz tova. Dan komt de hemel op aarde en raakt de aarde de hemel op de wijze van een Mozartiaans kwartet waarin diepmenselijke waarden triomferen. Slaap lekker.
http://www.vlaamseopera.be/Productions/Production.aspx?pageid=17&genre=1&ProductionId=911 voor de site van Die Entfürung aus dem Serail met Norman Issa
zie http://www.imdb.com/title/tt0423310/ voor info over The Syrian Bride
Abonneren op:
Posts (Atom)